क्रूझ इंडस्ट्रीतील महिला.

परिक्षित पै फोंडेकर
रविवार, 14 जून 2020

इतर उद्योगांप्रमाणेच येथेही अनेक आव्हाने अनेक असू शकतात. मात्र यातून योग्य मार्ग काढून हे धाडसी विश्व अनुभवनारेही अनेक आहेत.

जेव्हा जेव्हा क्रूझ जहाजांमध्ये असणाऱ्या नोकऱ्यांच्या संधिबाबत विचार केला जातो तेव्हा दीर्घ कामाचे तास, अनागोंदी आणि कुटुंबापासून काही महिने दूर किंवा लगेच संपर्क न होणे यासारख्या असणाऱ्या अटी पुरुषांसाठी अधिक योग्य मानल्या जात. परंतु, आज काळ बदलला आहे आणि महिलांना क्रूझ उद्योगात अनेक संधी उपलब्ध आहेत.
कॉन्डि नॅस्ट ट्रॅव्हलरच्या म्हणण्यानुसार, सुमारे १८ ते २० टक्के महिला क्रूझमध्ये कार्यरत आहेत. क्रूझ लाइनवर अवलंबून आकडेवारी बदलते पण आकडेवारीनुसार पाच ते २२ टक्के अधिकारी या महिला आहेत. त्या तुलनेत असे अनुमान काढले जाते की जागतिक स्तरावर एअरलाईन्स कमर्शियल पायलटपैकी महिलांचा समावेश ५.४४% आहे.
२००७ मध्ये म्हणजे एका दशकापेक्षा जास्त वर्षांपूर्वी, एका महिलेने प्रथमच कर्णधार म्हणून क्रूझ जहाज चालविले होते. कॅरीन स्टायर-जॅन्सन ही रॉयल कॅरिबियन क्रूझ लाइनरमधील टॉपच्या समजल्या जाणाऱ्या मोनार्क ऑफ द सीजच्या शीर्षस्थानी असल्याने, कूनार्ड, पी अँड ओ क्रूझ, सी क्लाऊड क्रूझ, आयडा, रीजेंट सेव्हन सीज क्रूझ आणि सेव्हन सीज यासह इतर अनेक क्रूझ जहाज कंपन्यांनी कर्णधार स्त्रियांना नियुक्त केले आहे.
क्रूझ शिपवरील नोकऱ्या सर्व राष्ट्रीयत्व असणाऱ्या महिलांसाठी उपलब्ध आहेत.
क्रूझ जहाज नोकर्‍या शोधत असलेल्या उद्योगात नवीन असलेल्या तरुण स्त्रियांसाठी इथे सहज उपलब्ध असलेल्या काही क्षेत्रांमध्ये अन्न व पेय पदार्थ, आरक्षण आणि फ्रंट ऑफिस आणि स्पा या क्षेत्रांचा समावेश आहे. या क्षेत्रांमध्ये, सामान्यतः शेफ म्हणजे स्वयंपाकी प्रकारच्या नोकरीसाठी वेगवेगळ्या पदानुक्रमांमधील नोकऱ्या उपलब्ध आहेत. लाइन कूकपासून शेफ-डे-पार्टी, वेटर, होस्टसेस, बार्टेन्डर्स, रिसेप्शनिस्ट, तरतुदी सहाय्यक आणि व्यवस्थापक या पदांचा या यादीमध्ये समावेश आहे.
अन्न व पेय क्षेत्रातील चांगले काम करणाऱ्यांना उत्कृष्ट ट्रॅक रेकॉर्ड्स हाऊसकीपिंग क्षेत्रातील खाजगी बटलर किंवा विविध रेस्टॉरंट्स आणि सुपरवायझरचे मुख्य शेफ म्हणून ठेवू शकतात. स्पामध्ये, समुद्रपर्यटन शिप्स ब्युटी थेरपिस्ट, हेअर स्टायलिस्ट, मॅनीक्युरिस्ट्स, मसाज थेरपिस्ट, स्पा अटेंडंट आणि अगदी फिटनेस इन्स्ट्रक्टरसाठी काम उपलब्ध असते.
अनुभवाच्या आधारे विकसनशील देशांतील तरुण स्त्रियांना काम करण्याची संधी उपलब्ध असते. बाळ सांभाळणे, लहान मुलांची काळजी घेणे आणि लहान मुले व किशोरवयीन मुलांची काळजी त्यांचे पालक विश्रांती घेण्यास गेल्यास अथवा व्यस्त असल्यास घेणे.
डेकवर आणि अभियंते म्हणून नोकरीसाठी तसेच क्रूझ जहाज एका बंदराहून दुसर्‍या बंदरात नेण्यासाठी शारीरिक सहाय्य करण्यासाठी महिला मोठ्या प्रमाणात अर्ज करीत आहेत. या महत्त्वाच्या नोकर्‍या आहेत आणि बोर्डवर अधिकारी होण्यासाठी बर्‍याच परवानग्या घ्याव्या लागतात. या जलपर्यटन जहाजांच्या कामांसाठी, एखाद्याला नेव्हिगेशन किंवा सागरी अभियांत्रिकीच्या शैक्षणिक पार्श्वभूमीची आवश्यकता असेल आणि बोर्डवर काम करण्याचा काही अनुभव असेल तर मर्चंट नेव्हीप्रमाणेच काहीजण कॅडेट्स म्हणून सामील होण्याचा मार्ग निवडतात.

(लेखकाबद्दल : जागतिक क्रूझ आणि हॉस्पिटॅलिटी उद्योगात नोकर भरती आणि कौशल्य विकास क्षेत्रातील परीक्षितचा अनुभव दीड दशकाच्या कालावधीत विस्तारला आहे. एसीसीएलएचे संचालक म्हणून रोजगारनिर्मित व्यक्ती निर्माण करण्यावर लक्ष केंद्रित करुन दर्जेदार स्वयंपाकाचे शिक्षण देण्यास लेखक वचनबद्ध आहेत. कौशल्याच्या विकासाद्वारे लोकांना यशस्वी होण्यास मदत करण्यावर लक्ष केंद्रित करणार्‍या परिक्षित पै फोंडेकर चॅरिटेबल ट्रस्टचे ते सह-संस्थापक आणि विश्वस्त आहेत.)

 

 

संबंधित बातम्या